Całe Włochy odpoczywają! Nadchodzi Ferragosto

Jest to dość niewiarygodne – jakkolwiek prawdziwe – współcześni Włosi (jak również ci żyjący przed nimi i zapewne ci, którzy przyjdą po nich) zawdzięczają Ferragosto pierwszemu cesarzowi rzymskiemu Oktawianowi Augustowi. Niezwykle trwały pomnik zostawił po sobie ten legendarny władca, nieprawdaż?

To właśnie on, w 18 r. p.n.e. ustanowił ósmy miesiąc roku (który po włosku nazywa się Agosto od imienia owego cesarza) okresem Feriae Augusti, czyli wakacji Augusta – czasu odpoczynku dla wszystkich z okazji zakończenia zbiorów.

Świętowanie rozpoczynano z początkiem miesiąca i dzięki łaskawości cesarza można było odpuścić sobie wszelkie obowiązki przez najbliższe kilkanaście dni. Rzymianie jedli, pili i bawili się podczas wyścigów rydwanów konnych. Nota bene, ta tradycja kontynuowana jest nadal w Sienie, gdzie odbywają się jedne z najsłynniejszych wyścigów koni – Palio di Siena.

Potęga cywilizacji starożytnej dobiegła końca, ale Feriae Augusti cały czas funkcjonowały w świadomości i kalendarzu mieszkańców Półwyspu Apenińskiego. Były one jednak tradycją pogańską, co oczywiście nie godziło się ze zwyczajami Kościoła katolickiego. Dlatego aby wszystkich pogodzić, postanowiono połączyć obie te tradycje i ustanowić Ferragosto na dzień 15 sierpnia, kiedy to katolicy świętują Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny (wł. l’Assunzione della Beata Vergine).
Do popularności oraz sposobu spędzania tego święta przyczynił się, w bardziej współczesnych czasach, inny włoski dominator – Benito Mussolini. Faszyści pod jego przywództwem, aby umożliwić biedniejszej części społeczeństwa świętowanie Ferragosto poza domem i zwiedzanie pięknej Italii, znacznie obniżali w połowie sierpnia ceny biletów kolejowych. Dzięki temu kilkudniowe rodzinne wypady były dostępne dla wszystkich. A że nie każdego było stać na stołowanie się w restauracjach (które i tak w większości są w tym czasie zamknięte) powstała nowa świecka tradycja – pranzo al sacco – obiad w koszu piknikowym.

Tak więc w czasie Ferragosto Włosi zamykają swoje przybytki i wyruszają z domów, najchętniej spędzając czas na łonie natury – nad morzem albo w górach – co komu w sercu gra. Przy okazji, aby te wyjazdy nie ograniczały się tylko do jednodniowych wypadów, Włosi chętnie łączą Ferragosto wypadające w środku tygodnia z najbliższym weekendem – tworząc w ten sposób „ponte di Ferragosto” (czyli most Ferragosto) – tzw. długi weekend. W tym czasie należy zapomnieć o załatwianiu spraw w bankach, urzędach czy o większych zakupach. Chiuso per ferie!

Oczywiście świętowanie nie ogranicza się tylko do rodzinnego piknikowania na plaży czy na alpejskich łąkach – często towarzyszą mu religijne procesje, liczne festiwale z muzykowaniem na żywo oraz uwielbiane przez Włochów pokazy fajerwerków. Szczególnie piękne sztuczne ognie można zobaczyć na wybrzeżu Amalfi – w Positano i Minori.
No i oczywiście jedzenie, jakże ważny element włoskiego świętowania. Szczególnie w Ferragosto Włosi przygotowują dojrzałe pomidory faszerowane ryżem. W Toskanii zajadają się panzanellą – sałatką z „wczorajszego” chleba, pomidorów, bazylii, cebuli z lekkim vinaigrette; popularne tam są również pieczone gołębie. W Rzymie tradycyjnym daniem świątecznym jest wolno gotowany kurczak ze słodką papryką zaś Apulia słynie z „galluccio” – pieczonego, nadziewanego koguta.

O tym, jak ważny jest to czas dla Włochów świadczyć może fakt, że z okazji Feriae Augusti składają sobie życzenia – zaraz za Buon Natale czy Buona Pasqua stoi w kolejce Buon Ferragosto.

Dunque, Buon Ferragosto a voi!!